مقدمه: استفاده از کودهای شیمیایی جهت افزایش عملکرد محصولات کشاورزی سالهاست که مورد استفاده قرار میگیرد. نیتروژن یکی از عناصر اصلی و ضروری مورد نیاز غلات از جمله ذرت است و کمبود آن به دلیل توان تثبیت کم در اکثر خاکهای زراعی مشهود است و اغلب به صورت کود شیمیایی تامین میشود. استفاده بیش از اندازه از این کود علاوه بر مخاطرات زیست محیطی که به دنبال دارد، میتواند مانند کمبود آن باعث اختلال در رشد و عملکرد شود. مقدار و روش مصرف این کود برای هر گیاه زراعی با توجه به نوع خاک منطقه و شرایط آب و هوایی منطقه متفاوت است و این امر لزوم انجام آزمایشهای مختلف در مناطق مختلف جهت تعیین نیاز کودی گیاهان را نشان میدهد، بنابراین تحقیق حاضر در راستای شناسایی مقدار و زمان مناسب استفاده از کود نیتروژن برای محصول ذرت در منطقه مازندران (قائمشهر) انجام شد. مواد و روشها: آزمایشی طی سالهای زراعی 1395 و 1396 بهصورت فاکتوریل بر پایه طرح بلوکهای کامل تصادفی در مزرعه معاونت موسسه تحقیقات کشاورزی کشور (قراخیل-قائمشهر) انجام شد. فاکتور اول شامل چهار سطح کود نیتروژن (60، 120، 240 و 260 کیلوگرم در هکتار) و فاکتور دوم شامل سه روش مصرف کود نیتروژن (100 درصد به عنوان پایه، 50 درصد در پایه و 50 درصد در زمان شروع گلدهی، 25 درصد پایه و 75 درصد در زمان شروع گلدهی) بود. در این بررسی عملکرد، اجزای عملکرد و برخی شاخصهای رشدی مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج: نتایج حاصل از آزمایش نشان داد با افزایش مقدار نیتروژن مصرفی از 60 به 240 کیلوگرم در هکتار عملکرد دانه و اجزای عملکرد به طور معنیداری افزایش داشتند. در بین سه روش مصرف، روش دوم (تقسیط مساوی در دو مرحله کاشت و گلدهی) از تاثیرگذاری بیشتری برخوردار بود. بیشترین مقدار شاخصهای رشد اندازهگیری شده در این آزمایش که نشان دهنده توان فتوسنتزی گیاه است نیز در این ترکیب تیماری مشاهده شدند. نتیجهگیری کلی: اینگونه به نظر میرسد تقسیط مساوی 240 کیلوگرم در هکتار کود نیتروژن و کاربرد آن در دو مرحله کاشت و آغاز گلدهی، بهترین مقدار و روش مصرف جهت حصول حداکثر عملکرد ذرت در منطقه آزمایشی باشد.
Dehpouri F, Barari Tari D, Niknejad Y, Fallah Amoli H, Amiri E. Influence of nitrogen application rate and timing on yield and some physiological growth indices of corn. 3 2024; 9 (16) :80-93 URL: http://arpe.gonbad.ac.ir/article-1-439-fa.html
دهپوری فرزاد، براری تاری داود، نیکنژاد یوسف، فلاح آملی هرمز، امیری ابراهیم. تأثیر مقدار و زمان مصرف کود نیتروژن بر عملکرد و برخی شاخصهای رشدی ذرت دانهای. 1. 1403; 9 (16) :80-93