2

fa اثر نوع خاک‌ورزی و گیاهان پوششی بر خصوصیات خاک زراعی، زیست توده علف‌های‌هرز و عملکرد کمی و کیفی ارقام مختلف ذرت (Zea mays) Effect of tillage and cover crops on soil characteristics, weed biomass, and quantitative and qualitative yield of different maize cultivars (Zea mays) اکوفیزیولوژِی Ecophysiology پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">مقدمه: مطالعه با هدف بررسی تأثیر سیستم‌های خاک‌ورزی و گیاهان پوششی بر خصوصیات خاک زراعی، زیست توده علف‌های‌هرز و عملکرد کمی و کیفی ارقام زودرس، متوسط رس و دیررس ذرت اجرا گردید. مواد و روش‌ها: آزمایش به صورت اسپلیت پلات فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با 4 تکرار در سال زراعی 1399-1398 در ایستگاه تحقیقاتی کشاورزی کرج اجرا گردید. کرت‌های اصلی شامل نوع خاک‌ورزی (حداقل و مرسوم) و در کرت‌های فرعی، گیاهان پوششی (شاهد، ماشک گل‌خوشه‌ای، شبدر ایرانی، شبدر قرمز و چاودار) و ارقام هیبرید ذرت (رقم دیررس (704SKC )، متوسط رس (604SKC ) و رقم زودرس (108SKC ) به صورت فاکتوریل قرار گرفتند. نتایج: اختلاف معنی‌داری بین تیمارهای گیاهان پوششی از نظر صفات زیست توده، نیتروژن جذب شده و درصد رطوبت خاک بدست آمد. بیشترین زیست توده و نیتروژن جذب شده گیاهان پوششی مربوط به چاودار بوده و شبدر قرمز بدلیل رشد کمتر در طول پاییز و زمستان، بیشترین درصد رطوبت سطحی و عمقی خاک را به خود اختصاص داد. اثرات متقابل سه گانه عوامل آزمایش بر زیست توده علف‌های هرز معنی‌دار گردید. کمترین زیست توده علف‌های هرز مربوط به خاک‌ورزی مرسوم × چاودار × رقم متوسط رس ذرت و بیشترین زیست توده علف‌های هرز از رقم دیررس ذرت در تیمار شبدر قرمز در شرایط خاک‌ورزی مرسوم بدست آمد. نتیجه‌گیری کلی: با توجه به اینکه اختلاف معنی‌داری از نظر صفات اجزای عملکرد، زیست توده، عملکرد دانه، عملکرد پروتئین و نیتروژن جذب شده دانه ذرت بین دو سیستم خاک‌ورزی حداقل و مرسوم مشاهده نشد، می‌توان با تلفیق سیستم خاک‌ورزی حداقل و گیاهان پوششی علاوه بر کـاهش برهم‌زدن خاک مزرعـه، از فرســایش و فــشردگی خــاک جلوگیری کرده و همچنین از وقت و هزینـه‌ایـی کـه صـرف کنترل علف‌های هرز می‌شود، جلوگیری کرد.</div> <div style="text-align: justify;">Introduction: This study aimed to investigate the effect of tillage systems and cover crops on soil characteristics, weed biomass and quantitative and qualitative yield of early, medium clay and late corn cultivars. Materials and methods: The experiment was conducted as a split-plot factorial in a randomized complete block design with 4 replications in 2019-2020 at Karaj Agricultural Research Station. The two tillage systems employed in the main plots, the cover crop levels and the maize cultivars were factorial in the sub-plots. The tillage systems were minimum tillage (MT), with disc and conventional tillage (CT), cover crop consisting of rye, common vetch, Persian clover, red clover, and no cover crop (control), and three maize cultivars (Early ripe maize (SKC 108), Medium ripe maize (SKC 604) and Late ripe maize (SKC 704). Cover crop was planted as early as possible in September and in the spring of the following year, after tillage, the planting of corn was done. Results: There was a significant difference between treatments of cover crops in terms of biomass, absorbed nitrogen, and soil moisture content cover crops. The highest amount of biomass and nitrogen absorbed was in rye and red clover had the highest percentage of soil moisture content due to its low growth during autumn and winter. The effects of test factors on weed biomass were significant. The lowest weed biomass related to conventional tillage × rye × medium ripe maize cultivar and the highest biomass of weed were obtained from late ripe maize in red clover treatment under conventional tillage conditions. Conclusion: Since there was no significant difference in the yield components of traits, biomass, seed yield, protein yield, absorbed nitrogen, and seed particles between the two tillage systems: common and minimum, one can prevent erosion and soil compaction as well as the time spent on controlling herbicide by integrating the minimum tillage system and cover crop as well as by reducing the distribution soil.</div> نیتروژن جذب شده, درصد رطوبت خاک, چاودار, شبدر قرمز, عملکرد پروتئین Nitrogen absorbed, Rye, Red clover, Protein yield 25 39 http://arpe.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-34-121&slc_lang=fa&sid=1 Behrouz Khalil Tahmasbi بهروز خلیل طهماسبی 10031947532846003082 10031947532846003082 Yes Ahmad Tobeh احمد توبه 10031947532846003083 10031947532846003083 No Rasoul Fakhari رسول فخاری 10031947532846003084 10031947532846003084 No Rahman Khakzad رحمان خاکزاد 10031947532846003085 10031947532846003085 No Javad Alimoradi جواد علی‌مرادی 10031947532846003086 10031947532846003086 No