2

fa ارزیابی پتانسیل آللوپاتیکی علف‌ هرز پیچک‌بند (Polygonum convolvulus L.) بر گندم L.) Triticum aestivum) Evaluating the allelopathic potential of (Polygonum convolvulus L.) on پژوهشي Research تداخل در گیاهان، رقابت جهت دریافت پتانسیل محیط و آللوپاتی را در بر می گیرد. آزمایشی جهت شناسایی برخی از متابولیتهای ثانویه نظیر: تاننها، آنتوسیانینها، ساپونینها و آنتراکوئینونها در عصاره آبی و ترپنوئیدها، فلاونوئیدها، فلاوونها در عصاره اتانولی به روشهای استاندارد فیتوشیمیایی در علف هرز پیچک بند (Polygonum convolvulus L.) مورد ارزیابی قرار گرفت. سپس پتانسیل آللوپاتیکی غلظتهای مختلف عصاره آبی (شاهد، 25، 50، 75 و 100 درصد) حاصل از سوسپانسیون 10 درصد علف هرز مورد مطالعه بر مولفه های جوانه زنی و مراحل رشدی (از مرحله سه برگی تا مرحله فنولوژیکی بوتینگ) گندم در شرایط آزمایشگاه و گلدان به طور جداگانه مورد آزمایش قرار گرفت. ترپنوئیدها، فلاونوئیدها، فلاوونها در عصاره اتانولی در علف هرز تحت مطالعه شناسایی شد. در حالی که ترکیب تاننها تنها در عصاره آبی مشاهده شد. آنالیز داده های غلظتهای مختلف عصاره آبی پیچکبند بر مولفه های جوانه زنی گندم نشان داد که اثر غلظتهای مختلف بر صفات مورد مطالعه به جز سرعت جوانه زنی در سطح یک درصد بسیار معنی دار بود. بیشترین اثر بازدارندگی بر طول ریشه چه، طول ساقه چه، درصد جوانه زنی و بنیه بذر مریوط به تیمار 100 درصد به ترتیب به میزان 47/08، 93/66، 84/93، 96/09 درصد بود. تجزیه واریانس اثر غلظتهای مختلف عصاره آبی پیچک بند بر صفات مورد بررسی در شرایط گلدان نشان داد که غلظتهای مختلف تنها بر صفات سطح برگ، وزن خشک برگ و وزن خشک ساقه در سطح پنج درصد تاثیر معنی داری داشتند. مقایسه میانگین غلظتهای مختلف علف هرز پیچک بند بر سطح برگ، وزن خشک برگ و وزن خشک ساقه بیانگر اثر تحریککنندگی بر صفات مورد مطالعه نسبت به شاهد بود. Allelopathy and competition for environmental potential is called plant interference. An experiment was conducted to identify some secondary metabolites, including tannins, anthocyanins, saponins, terpenoids and anthraquinones in the aqueous extract and flavonoids, flavanols in the ethanol extract in Polygonum convolvulus L. using the standard phytochemical methods. Allelopathic potential of aqueous extract of different concentrations (Control, 25, 50, 75 and 100%) of the studied weed which was prepared from suspension of 10% were evaluated separately in the laboratory and pot culture on different aspects of germination and growth stages (from trifoliate stage till phonological stage of the booting) of wheat. Terpenoids, flavonoids and flavanols were identified in the alcoholic extract of the studied weed, while the compound of the tannins was detected only in water extract. Data analysis of the different concentrations of aqueous extract of Polygonum convolvulus on different wheat germination parameters showed that the different concentrations had significant effects (at 1% level) on studied traits except for the rate of germination. The maximum inhibitory effect on root and shoot length, germination percent and vigor index was caused at the rate of 100 percentage treatment which were 47.08, 93.66, 84.93 and 96.09 % respectively. Variance analysis of various concentrations of Polygonum convolvulus on different studied traits in pot culture showed that aqueous extract of various concentrations had significant effect on leaf area, leaf dry weight and stem dry weight only at the 5% level. Mean comparison of various concentrations of Polygonum convolvulus indicated stimulation effect on leaf area, leaf dry weight and stem dry weight. واژه‌های کلیدی: رقابت, متابولیتهای ثانویه, شناسایی, غلظتهای مختلف, مولفههای جوانهزنی, مراحل رشدی Germination traits, Growth stages, Identification, Secondary metabolites, Various concentrations 83 95 http://arpe.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-46-1&slc_lang=fa&sid=1 Ebrahim Gholamalipour Alamdari ابراهیم غلامعلی پور علمداری ebrahim_19730@yahoo.com 1003194753284600133 1003194753284600133 Yes Gonbad Kavous دانشگاه گنبد کاووس Amin Gharanjic امین قرنجیک Amin589722@yahoo.com 1003194753284600134 1003194753284600134 No Gonbad Kavous دانشگاه گنبد کاووس Abbass Biabani عباس بیابانی abs346@yahoo.com 1003194753284600135 1003194753284600135 No Univewrsity of Gonbad دانشگاه گنبد کاووس Abdolaziz Haghighi Haghighi عبدالعزیز حقیقی ega@ghec.acir 1003194753284600136 1003194753284600136 No Agricultural researches center دانشگاه گنبد کاووس