fa شبیه‌سازی تولید گندم تحت الگوهای مختلف کاشت (راهکار سازگاری) اکوفیزیولوژِی Ecophysiology پژوهشي Research <p dir="RTL" style="margin-bottom:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-justify:kashida;text-kashida:0%;text-indent:14.2pt;line-height:normal;direction:rtl;unicode-bidi:embed;"><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">یکی از راه‌های تعیین بهترین الگوی کاشت گیاهان، استفاده از مدل‌های شبیه‌سازی توأم با به‌کارگیری آمار هواشناسی دراز مدت است. این تحقیق به‌منظور تعیین مطلوب‌ترین تراکم و تاریخ کاشت گندم دیم (رقم سرداری) تحت شرایط محیطی ارومیه صورت گرفت و برای این کار از مدل </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.5pt;">SSM-Wheat</span></span></span></strong> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">استفاده شد. </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">سناریوهای انتخابی عبارت بودند از</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">:</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> 11 تاریخ کاشت (7 مرداد، 22 مرداد، 6 شهریور، 21 شهریور، 5 مهر، 20 مهر، 5 آبان، 20 آبان، 5 آذر، 20 آذر و 5 دی) و 7 سطح تراکم بوته (375، 400، 425، 450، 475، 500 و 525 بوته در مترمربع) که برای سه سال متوالی (1388-1390) در شرایط محیطی ارومیه انجام گرفت. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که، تراکم تأثیری بر صفات فنولوژیکی نداشت؛ اما تاریخ کاشت سبب تغییرات عمده‌ای در طول دوره‌های فنولوژیکی شد؛ به عبارتی با تغییر تاریخ کشت از 7 مرداد به 5 دی تعداد روز تا رسیدگی به میزان 141 روز کاهش یافت. با افزایش تراکم کاهش معنی‌دار حداکثر سطح برگ تولیدی و شاخص سطح برگ در شروع پر شدن دانه مشاهده شد؛ از طرفی تعداد گره در ساقه اصلی، مقدار ماده خشک در زمان پر شدن دانه و ضریب تخصیص نیز متأثر از تاریخ کشت بود. نتایج مطالعه هم‌چنین نشان داد که، بیشترین عملکرد دانه و مطلوب‌ترین شاخص برداشت در تاریخ کاشت 21 شهریور و تراکم 425 بذر در مترمربع به‌دست آمد. لذا پیشنهاد می‌شود که، برای دستیابی به عملکردهای بالاتر در این منطقه در تحقیقات آینده کاشت در نیمه سوم شهریور و با تراکم 425 بذر در مترمربع انجام گیرد.</span></span></strong></p> <p style="text-align: justify;"><span style="font-family:times new roman;">Using simulation models with long term meteorological data application is one of the ways of determining the best crop planting pattern. This research was performed in order to determine the best density and sowing date in rainfed wheat (Sardari cultivar) under Urmia environmental condition by using SSM-Wheat model. Selective scenarios were: eleven sowing date (July 28, August 13, August 28, September 12, September 27, October 12, October 27, November 11, November 26, December 11 and&nbsp; December 26) and seven plant density (375, 400, 425, 450, 575, 500, 525 plant/m²) for 3 years (2009-2011) in Urmia environmental condition. Results showed that density did not have any significant effect on phenological traits; but sowing date caused main changes in them. In the other words, the number of days to maturity decreased about 141 day by switching sowing date from July 28 to December 26. Maximum leaf area and leaf area index significantly decreased at the beginning of seed growth because of plant density increase. Besides, the node number in main stem, crop mass in grain filling period and portioning coefficient were affected by the sawing date. Results showed maximum grain yield and harvest index were obtained in September 12 sowing date and 425 plant/m²planting density. Therefore, in order to obtain higher yield achievement in the abovementioned region, planting in the last one third of September and 425 seed rate per square meter should be considered in future researches</span></p> ارومیه, تاریخ کاشت, تراکم, سطح برگ, صفات فنولوژیک, عملکرد Urmia, Planting date, Density, Leaf area, Phenological characteristics, Yield 1 10 http://arpe.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-34-5&slc_lang=fa&sid=1 نبی خلیلی‌اقدام 10031947532846001352 10031947532846001352 No علی راحمی کاریزکی 10031947532846001353 10031947532846001353 Yes نورج میرمحمودی 10031947532846001354 10031947532846001354 No