fa تعیین مناسب‌ترین رقم برنج در تنش حاصل از مدیریت‌های مختلف آبیاری پژوهشي Research <p style="font-style: normal; text-align: justify;"><strong>به‌&shy;منظور تعیین مدیریت بهینه آبیاری و مناسب‌&shy;ترین رقم برنج در شرایط مختلف آبیاری، آزمایشی به&shy;‌صورت اسپلیت پلات در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در بهار 1385 در مؤسسه تحقیقات برنج کشور اجرا شد. عامل اصلی پنج مدیریت آبیاری (غرقاب دائم، آبیاری پس از ناپدید شدن آب از سطح زمین، دور آبیاری تناوبی 5، 8 و 11 روزه) و عامل فرعی سه رقم برنج (بهار، درفک و علی کاظمی) بود. اختلاف بین تیمارهای آبیاری و ارقام مورد بررسی در تمامی صفات مورد مطالعه به&shy;‌جز طول خروج خوشه از غلاف و تعداد خوشه‌&shy;چه معنی&shy;‌دار بود. رقم بهار بیشترین تعداد پنجه، بیوماس، میزان عملکرد بیولوژیکی، اقتصادی، شاخص برداشت و کوتاه&shy;ترین ارتفاع را به‌&shy;خود اختصاص داد. اختلاف عملکرد بین تیمارهای آبیاری غرقاب و روز پس از ناپدید شدن آب معنی&shy;‌دار نبود. هم‌چنین میزان عملکرد رقم بهار با افزایش تنش آبی روند کاهشی را نشان داد. رقم بهار در شرایط تنش آبی دارای بیشترین عملکرد بود، که نشان‌دهنده پتانسیل بالای این رقم تحت شرایط خشکی می&shy;‌باشد و می&shy;‌توان کشت آن را برای دست&shy;یابی به عملکرد بالا در مناطق تحت کم آبی توصیه نمود. در صورت عدم دسترسی به این رقم، می&shy;‌توان از رقم درفک به‌&shy;عنوان رقمی با عملکرد بالاتر از رقم علی کاظمی استفاده نمود.</strong></p> <p style="text-align: justify;"><span style="font-family:times new roman;">In order to determine the optimized management of irrigation and the most suitable cultivar in different conditions of irrigation, an experiment was conducted as split-plot based on complete randomized blocks design with three replications in Rice Research Institute of Iran in spring 2006. Main plots were five irrigation managements: constant saturated irrigation, irrigation after disappearance of water from surface, alternative irrigation with 5, 8 and 11 days, and sub-plots were three rice cultivars (Bahar, Dorfak and Ali Kazemi). The different between irrigation treatments and the cultivars under study was significant in term all studied traits except the exertion of panicle length and the number of branches. Bahar cultivar had the highest tiller number, biomass, biological and economical yield, yield harvest index, and the shortest height. The difference between the constant saturated irrigation and days after disappearance of irrigation from surface was not significant. In addition, Bahar cultivar yield showed declining trend with the increase of water stress. Bahar cultivar under of water stress conditions had the highest yield which indicated the high potential of this cultivar in dry conditions. Therefore, planting it can be recommended for achieving high yield in reigns with less water if this cultivar was not available. Dorfak cultivar can be used as a cultivar with highest yield compared with Ali Kazemi<strong>.</strong></span></p> برنج, تیمار آبیاری, رقم, خشکی Rice, Rotation, Drought, Cultivar 31 44 http://arpe.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-102-2&slc_lang=fa&sid=1 مهناز کاتوزی 10031947532846001249 10031947532846001249 Yes فرخ رحیم‌زاده خوئی 10031947532846001250 10031947532846001250 No مجتبی رضایی 10031947532846001251 10031947532846001251 No مهرداد یارنیا 10031947532846001252 10031947532846001252 No حسین صبوری 10031947532846001253 10031947532846001253 No