fa واکنش عملکرد، اجزای عملکرد، خصوصیات مورفولوژیک و کیفی ارقام سویا به قطع آبیاری در مراحل مختلف رشدی پژوهشي Research <p dir="RTL" style="font-style: normal; text-align: justify;"><span style="font-family:tahoma;"><strong>یکی از راهکارهای زراعی جهت حصول عملکرد مطلوب گیاهان در شرایط تنش خشکی، انتخاب رقم مناسب با توجه به شرایط هر منطقه می‌باشد. در همین راستا، آزمایشی به&shy;صورت کرت‌های خرد شده بر پایه طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در دشت مغان در سال 1394 اجرا شد. تیمارهای آزمایشی شامل آبیاری نرمال، قطع آبیاری در مرحله رشد رویشی، قطع آبیاری در مرحله گلدهی و قطع آبیاری در مرحله پر شدن دانه به&shy;عنوان کرت‌های اصلی و ارقام زودرس سویا شامل ویلیامز، <span dir="LTR">M9</span> و زان به&shy;عنوان کرت‌های فرعی بودند. نتایج آزمایش نشان داد که به&shy;غیر از درصد پروتئین دانه و عملکرد پروتئین تمامی صفات مورد بررسی (عملکرد، اجزای عملکرد، صفات مورفولوژیک و صفات کیفی) تحت تأثیر اثر متقابل تنش خشکی و رقم قرار گرفتند. نتایج حاصل از مقایسه میانگین داده‌ها نشان دادند که قطع آبیاری موجب کاهش رشد و عملکرد تمامی ارقام مورد بررسی شد. بالاترین عملکرد اقتصادی (28/4 تن در هکتار) و عملکرد بیولوژیک (33/9 تن در هکتار)، صفات مورفولوژیک (ارتفاع بوته، تعداد برگ در بوته، فاصله اولین غلاف از سطح زمین و تعداد شاخه‌های جانبی در بوته)، درصد روغن دانه (13/26) و عملکرد روغن (83/111) در شرایط آبیاری نرمال برای رقم ویلیامز به&shy;دست آمد. علاوه بر این، پایین‌ترین مقادیر این صفات در رقم زان در شرایط قطع آبیاری در مرحله پرشدن دانه به&shy;دست آمدند. براساس نتایج بدست آمده در شرایط آب و هوایی دشت مغان در سال زراعی 1394 رقم ویلیامز برترین رقم در شرایط کمبود آب و رقم زان حساس&shy;ترین رقم به قطع آبیاری بود. </strong></span></p> <p dir="RTL" style="font-style: normal; text-align: justify;"></p> <p dir="RTL" style="font-style: normal; text-align: justify;"></p> <p style="text-align: justify;"><span new="" style="font-family: " times="">Selecting an appropriate variety given the conditions of each region is an agricultural solution to achieve a desirable performance in plants in drought stress conditions. An experiment was conducted in a split plot arrangement based on randomized complete blocks design with three replications in Moghan plain in 2015. Main-plots were normal irrigation, cutting irrigation during the growth stages, cutting irrigation during flowering stages and cutting irrigation during grain filling stage and early season varieties including Williams, M9 and Zan were sub-plots. The results showed that, except seed protein percentage and the protein yield, all traits (including yield, yield components, morphological and qualitative traits) were influenced by the interaction between cutting irrigation and the varieties. The results of comparing the means of the data demonstrated that cutting irrigation decreased growth and yield of all varieties. The highest economic yield (4.28 tons /hectare) and biological yield (9.33 tons/hectare), morphological traits (the height of plant, the number of leaves in each plant, the distance between the first pod from the earth and the number of secondary branches in each plant), oil seed percentage (26.13) and oil yield (111.83) were observed in Williams under the normal irrigation. Moreover, the lowest values for these traits were obtained in Zan in cutting irrigation condition in grain filling phase. Therefore, Williams was the best variety under water shortage conditions and Zan was the most sensitive variety to the cutting the irrigation in Moghan plain.</span></p> <p style="text-align: justify;"></p> <p style="text-align: justify;"></p> بحران آب, رشد, مقاومت به خشکی, نیاز آبی Water crisis, Growth, Drought resistance, Water requirement 1 16 http://arpe.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-200-2&slc_lang=fa&sid=1 اباسلط رستمی اجیرلو 10031947532846001236 10031947532846001236 Yes محمدرضا اصغری پور 10031947532846001237 10031947532846001237 No احمد قنبری 10031947532846001238 10031947532846001238 No مهدی جودی 10031947532846001239 10031947532846001239 No محمود خرمی وفا 10031947532846001240 10031947532846001240 No